Giáo án: Làm vườn

Khối này chạy trong ba tuần, mỗi tuần một chặng: trồng trọt → chăn nuôi → chế biến. Sợi chỉ xuyên suốt là vòng tuần hoàn của thức ăn và mối tương quan giữa việc con người làm với thiên nhiên.

Mục tiêu chung

Nuôi dưỡng lòng biết ơn: với thức ăn, với thiên nhiên, với người lao động.
Cho trẻ thấy trọn một quá trình phát triển và biến đổi của nông sản, từ hạt đến món ăn.
Thấy được vòng tròn tuần hoàn của việc nuôi trồng.
Rèn kỹ năng quan sát, gieo trồng, chăm sóc, thu hoạch và chế biến.

Nhịp mỗi ngày

Buổi sáng có sinh hoạt vòng tròn (bài hát, vè, ca dao theo chủ đề tuần) rồi tới bài học chính: ra vườn làm việc thật, sau đó vẽ tranh, viết bài và kể lại. Buổi chiều đến các giờ liên môn — nặn đất sét, vẽ màu nước, thủ công, hát bè, đóng kịch.

Mỗi ngày làm việc ngoài vườn đều khép lại bằng việc ghi lại thành vở: vẽ cái mình vừa thấy và viết một đoạn ngắn.

Tuần 1 — Trồng trọt

Vòng tròn: bài “Hạt gạo làng ta” với động tác kéo cày, xay lúa, giã gạo; dân ca “Đi cấy” (Thanh Hóa); vè “Tháng Chạp là tháng trồng khoai…”.

Ngày	Việc chính	Buổi chiều
Thứ 2	Làm vở viết và trang trí bìa; ủ hạt; kể chuyện khai hoang dựa trên tích Mai An Tiêm	Nặn đất sét
Thứ 3	Làm đất, nhổ cỏ; quan sát hạt đã lên mầm; vẽ, viết, kể	Vẽ màu nước “hạt mầm”
Thứ 4	Làm hàng rào; gieo hạt ngô; quan sát vườn rau; vẽ, viết, kể	Thủ công: đan giỏ
Thứ 5	Làm hàng rào; quan sát vườn cây ăn quả; vẽ, viết, kể	Tập hát bè
Thứ 6	Hoàn thiện hàng rào; chăm sóc vườn; hồi tưởng một tuần; kể chuyện động vật	Đóng kịch

Tuần 2 — Chăn nuôi

Vòng tròn: đổi sang vè con vật và vè tằm; trò chơi “Gà hay vịt”.

Ngày	Việc chính	Buổi chiều
Thứ 2	Quan sát đàn gà; trò chuyện về gà; vẽ, viết, kể	Nặn đất sét con gà
Thứ 3	Thu lượm trứng, nhặt lông gà; trò chuyện về các món từ trứng	Vẽ màu nước quả trứng
Thứ 4	Ra đồng quan sát đàn vịt; so sánh gà và vịt	Thủ công: làm chổi lông gà
Thứ 5	Quan sát tằm ăn lá dâu; vòng đời con tằm	Hát bè
Thứ 6	Ra đồng quan sát trâu bò; cho bò ăn cỏ, cưỡi trâu, hốt phân bò	Đóng kịch

Tuần 3 — Chế biến

Vòng tròn: bài “Tía má em”, “Em đi giữa biển vàng”; vè nói ngược; thơ “Nhớ ơn” (Ăn một bát cơm, nhớ người làm ruộng).

Ngày	Việc chính	Buổi chiều
Thứ 2	Xay bột rồi nổ bỏng gạo; vẽ, viết, kể	Nặn đất sét bát
Thứ 3	Mời ba mẹ cùng tham gia: làm mật mía, mứt dâu, bánh cu đơ	Vẽ màu nước
Thứ 4	Thu phân bò; ủ phân chuồng; quan sát giun đất	Thủ công: làm chổi lông gà
Thứ 5	Quan sát thời tiết và mặt trăng; vẽ lại các dạng mặt trăng	Hát bè
Thứ 6	Thi nấu cơm, nấu xôi, làm bánh dày; hồi tưởng cả quá trình và ăn “nhà làm” với sản phẩm của mình	Đóng kịch

Ghi chú khi dạy

Việc ngoài vườn cần được chuẩn bị trước: dụng cụ vừa tay trẻ, khu vực an toàn, và một việc thật để làm chứ không phải mô phỏng.
Phần “vẽ, viết, kể” không phải hoạt động phụ. Đó là lúc trẻ tiêu hóa việc mình vừa làm, và cũng là lúc giáo viên nghe được trẻ hiểu gì.
Chuyển động trong vòng tròn nên mô phỏng đúng động tác lao động thật (kéo cày, xay lúa, giã gạo) — trẻ hiểu việc làm bằng thân thể trước khi hiểu bằng lời.